Tendon, vücut için son derece önemli görevleri yerine getirmektedir. Tendon, kasları kemiklere birleştiren bağlardır. Oldukça hassas bir yapısı olan tendon, kas gücünü kemiğe aktarmak suretiyle eklemlerin hareket etmesini sağlamaktadır (Aydın, Bezer ve Güven, 2004: 11). Kolajen, tendonda yoğun bir şekilde bulunduğu için tendon ve kolajen arasındaki ilişki önemli bir konu olarak görünmektedir.

Kolajen lifleri, tendonu kendisini çevreleyen kemiklere bağlamaktadır ve lifler kas tendonu biriminin çekme yönü boyunca hizalamaktadır (Liu, Yang, Al-Shaikh ve Lane, 1995: 272). Kolajenin tendonlardaki varlığını ve rollerini açıklaması bakımından bu işlevler dikkate alınmak durumundadır.

Tendon bölgesindeki yaralanmalar, klinik açıdan oldukça zorludur. Sık rastlanan bir durum olması sebebiyle tendon yaralanmaları sağlık boyutunun yanında toplumsal ve ekonomik boyutlarıyla birlikte ele alınmaktadır. Tendon yaralanmalarının tedavi edilmesi ve tendonun onarılması sürecinde kolajen umut vaat eden bir çözüm aracı olarak görünmektedir. Tendon iyileşmesi için kolajen odaklı çözümler, üzerinde çalışılan popüler konular arasında yer almaktadır (Rieu, Picaut, Mosser ve Trichet, 2016: 1).

Günümüzde, tendon hücrelerinin hem enerji üretiminde hem de kolajen ve diğer matris bileşenlerin biyosentezinin gerçekleşmesinde aktif bir konumda olduğu bilinmektedir (Kannus, 2000: 318). Bu ifadelerin tendon bölgesinde yoğun biçimde yer alan kolajenin üstlendiği rollere dair dikkate alınması gerekir.

Tendon yaralanmaları, sık karşılaşılan bir sağlık sorunu olarak bilinmektedir. Tendon yaralarının onarılması sürecinde kullanılan araçlar günümüz koşullarında sınırlı düzeydedir (Sharma ve Maffuli, 2006: 186). Vücutta yeterli miktarda kolajen bulunması veya yetersiz kalan kolajenin ek gıda olarak oral yoldan alınması durumunda tendon yaralarının onarılmasına olumlu yönde katkı sağlanmaktadır. Kolajen peptid, tendon yaralarını onaracak şekilde etkisini gösterdiğinden dolayı, özellikle vücuttaki kolajen üretiminin düşmeye başladığı otuzlu yaşların başından itibaren düzenli biçimde takviye olarak alınması önerilen bir proteindir. Ayrıca herhangi bir sorun yaşamaksızın kolajen peptid kullanımı, olası tendon yaralanmalarını önlemede yarar sağlayabilmektedir.

KAYNAKÇA

Aydın, N., Bezer, M. ve Güven, O. (2004). Tendonların yapısı ve iyileşme süreci. Dirim Dergisi, Kasım-Aralık, 11-15.

Kannus, P. (2000). Structure of the tendon connective tissue. Scandivan Journal of Medicine & Science in Sports, 10, 312-320.

Liu, S.H., Yang, R.S., Al-Shaikh, R. ve Lane, J.M. (1995). Collagen in tendon, ligament and bone healing. Clinical Orthopaedics and Related Research, 318, 265-278.

Rieu, C., Picaut, L., Mosser, G. ve Trichet, L. (2016). From tendon injury to collagen based tendon regeneration: overview and recent advances. Current Pharmaceutical Design, 23 (24), 1-32.

Sharma, P. ve Maffuli, N. (2006). Biology of tendon injury: healing, modeling and remodeling. Journal of Musculoskelet Neuronal Interact, 6 (2), 181-190.

* Her hakkı saklıdır. Yazardan yazılı izin almaksızın kaynak gösterilse dahi kısmen veya tamamen yayınlanamaz, çoğaltılamaz.

** Çevre Mühendisi; Sakarya Ünv., MBA; Beykent Ünv.

TENDONLAR VE KOLAJEN

Yazar: Selman ÖZEN **

Soru ve görüşleriniz için: ozenselman@gmail.com